Boekpresentatie 19 maart | De Republiek der Letteren van Hans Bots

Op 19 maart zal Hans Bots’ De Republiek der Letteren. De Europese intellectuele wereld 1500-1760 gepresenteerd worden in Boekhandel Roelants in Nijmegen. Dit boek is de Nederlandse vertaling van een herziene editie van Hans Bots en Fraçoise Wacquets Commercium litterarum. La communication dans la République des Lettres. Forms of communication in the Republic of Letters, 1600-1750, dat voor het eerst verscheen in 1994 bij APA-Holland University Press. Dirk van Miert zal het eerste exemplaar in ontvangst nemen.

Sinds de tijd van Erasmus duidt het begrip ‘Republiek der Letteren’ de virtuele gemeenschap van geletterden of geleerden aan, die in beginsel voor iedereen openstond en waarin nationale en confessionele grenzen zouden moeten worden overstegen. In deze intellectuele omgeving werd een gemeenschappelijke taal gehanteerd, aanvankelijk het Latijn en vanaf de zeventiende eeuw steeds vaker het Frans. Deze ‘republiek’, die zich voornamelijk tot West-Europa beperkte, kende tot het midden van de achttiende eeuw een groot aantal afzonderlijke culturele centra die met elkaar in verbinding stonden. Ontegenzeggelijk speelden Frankrijk en de Noord-Nederlandse Republiek daarin een vooraanstaande rol, maar het ideaal van een harmonieuze ‘republiek’ bleek meestal een utopie.

Hans Bots laat in De Republiek der Letteren zien hoe de gebeurtenissen in deze drie eeuwen via persoonlijke ontmoetingen tijdens universitaire studies, via correspondenties en dankzij boek- en tijdschriftpublicaties met elkaar in contact traden. Aldus vormde zich een wijdvertakt en intrigerend netwerk van onderlinge betrekkingen, dat aan de basis staat van de Europese academische cultuur.

Kijk ook op: https://www.vantilt.nl/boeken/de-republiek-der-letteren.

Op zaterdag 3 februari 2018 vindt op Janskerkhof 3 in Utrecht de negende editie van de jaarlijkse publieksdag van het Utrecht Centre for Early Modern Studies plaats. Het thema voor deze dag luidt: ‘De macht van het woord’.

In de vroegmoderne tijd won het woord aan kracht door de uitvinding van de boekdrukkunst. Het woord kon zich plotseling razendsnel verspreiden en op allerlei nieuwe manieren ingezet worden; hierdoor veranderde niet alleen de taal zelf, maar ook het soort teksten dat geproduceerd werd. Leden van UCEMS zullen op deze dag aan de hand van dit thema hun onderzoek presenteren.

Deelname is gratis, maar in verband met de catering u wordt verzocht zich aan te melden via: uu.ucems@gmail.com.

Programma

12:45 – 13:00 Inloop met koffie en thee
13:00 – 13:15 Welkom
13:15 – 14:00 De taal van de Republiek: regels of ratjetoe? Door Feike Dietz en Cora van de Poppe
14:00 – 14:30 Van boek tot doek: Zeventiende-eeuwse schildertactieken en illusionisme in stillevens door Lisa Wiersma
14:30 – 15:00 Johan de Witt en de publieke opinie door Jaap de Haan
15:00 – 15:15 Pauze
15:15 – 16:00 De kracht van het geschreven woord: Een demonstratie inkt maken door Jenny Boulboullé en Marieke Hendriksen
16:00 – 17:00 Kenniscarrousel en quiz, met bijdragen van Anne Haak, Ton Hoenselaars, Anna-Luna Post, Maarten Prak, Sophie Reinders en Arthur Weststeijn

Presentatie Erasmi Opera Omnia deel 50 
19 januari 2018
Uitnodiging en programma

Oost-Indisch Huis – NIAS Conference Room
Korte Spinhuissteeg 3
1012 CG Amsterdam

De Conseil International pour l’édition des œuvres complètes d’Érasme en het Huygens Instituut voor Nederlandse geschiedenis (KNAW) nodigen u van harte uit voor de feestelijke presentatie van het vijftigste deel van de Erasmi Opera Omnia (ASD VII, 2), een editie van In evangelium Lucae paraphrasis, op vrijdagmiddag 19 januari 2018.

Belangstellenden kunnen zich tot uiterlijk 12 januari aanmelden via: presentatieerasmioperaomnia.eventbrite.nl.

Programma
15.30 uur         Inloop met koffie/thee
16.00 uur         Opening door prof. dr. Lex Heerma van Voss
16.10 uur         Feestrede door mw. prof. dr. Nicolette Mout, president van de Conseil international pour l’édition des œuvres complètes d’Érasme en voorzitter van de Erasmuscommissie
16.45 uur         Toespraak door drs. Herman Pabbruwe, directeur Koninklijke Brill N.V., uitgeefster van ASD
16.55 uur         Presentatie van ASD VII, 2 door de editor dr. Jan Bloemendal, uitvoerend secretaris van de Erasmi Opera Omnia
17.15 uur         Aanbieding van het vijftigste deel van de Erasmi Opera Omnia (ASD) aan prof. dr. Maarten Prak, lid KNAW-bestuur
17.25 uur         Afsluiting door Nicolette Mout

Aansluitend borrel, aangeboden door het Huygens Instituut voor Nederlandse Geschiedenis

Leuven viert 500 jaar Collegium Trilingue

De 500ste verjaardag van Erasmus’ Drietalencollege of Collegium Trilingue zal niet onopgemerkt voorbijgaan. De Universiteit Leuven en de Leuvense Universiteitsbibliotheek brengen het roemrijke college in een tentoonstelling voor het voetlicht. Die tentoonstelling loopt van 19 oktober 2017 tot en met 18 januari 2018 in de Centrale Bibliotheek op het Ladeuzeplein 21 te Leuven.

In een multimediale opstelling zullen Busleydens testament, Erasmus’ onvermoeibare inspanningen de moeizame realisatie van deze ‘humanistische droom’ worden belicht. Niet alleen zullen de gekende hoogdagen van de eerste helft van de zestiende eeuw worden verhaald, het verhaal over het gebouw, de lessen, de professoren en de presidenten van het college zal reiken tot de opheffing tijdens de Franse Revolutie. Het vernieuwde onderwijs Latijn, Grieks en Hebreeuws – het magische recept van het nieuwe college en de sleutel tot het Europese succes – zullen bovendien samen aan bod komen. Die nieuwe didactiek zal in detail worden getoond en uitgelegd aan de hand van (vaak onbekend of weinig bestudeerd) archiefmateriaal, geannoteerde handboeken, studentennotities, lesmateriaal van professoren. Download the flyer hier.

Bij de tentoonstelling horen twee publicaties, beide verzorgd door de Leuvense drukkerij-uitgeverij Peeters. Vooreerst is er een wetenschappelijke catalogus, rijkelijk met kleurenfoto’s van vaak ongekend materiaal geïllustreerd, de notities zijn het werk van een team van 40 auteurs:

Jan Papy (ed.), Erasmus’ droom. Het Leuvense Collegium Trilingue 1517 – 1797. Catalogus bij de tentoonstelling in de Leuvense Universiteitsbibliotheek, 18 oktober 2017 – 18 januari 2018 (Leuven: Peeters, 2017).

Daarnaast is er een prachtig uitgegeven volume met essays over het onderwijs aan het Collegium Trilingue. Na inleidende hoofdstukken over de stichting, organisatie en het opzet van het Drietalencollege en de bittere tegenkanting van sommige Leuvense theologen tegen het doceren van Grieks en Hebreeuws, volgen hoofdstukken over het taalonderwijs (van het Latijn en de volkstalen) in Europa, en het ‘nieuwe’ onderricht van het Latijn, Grieks en Hebreeuws aan het dan meest gerenommeerde instituut van Europa:

Jan Papy (ed.), Het Leuvense Collegium Trilingue 1517-1797. Erasmus, humanistische onderwijspraktijk en het nieuwe taleninstituut Latijn – Grieks – Hebreeuws (Leuven: Peeters, 2017).

 

Op 6, 9 en 10 oktober verzorgt Margreet Brandes drie themawandelingen rond Spinoza door Amsterdam:

 

6  oktober, Amsterdam/wandeling Spinoza en de ethiek van de rederijkers van de Egelantier

In Amsterdam was de invloed van de dichtgezelschappen op de cultuur groot. Waar woonden ze en traden naar buiten: Roemer Visscher en zijn dochters; Spieghel en Coornhert; P.C. Hooft? En wat brachten ze naar voren? Welke lijnen zijn te trekken naar de Nieuwe Zijds Kolk, waar Spinoza’s uitgever Riewertsz zat en collegianten bijeenkwamen in diens uitgeverij ‘’t Martelaersboeck’?

Opgeven: m.brandes@xs4all.nl (Margreet Brandes)

Donderdag 6 oktober 2016

Tijd: 13.00 – 16.00 uur

Plaats: vertrekken vanaf Spinozabeeld, Amstel 1/Zwanenburgwal

 

9 oktober, Amsterdam/algemene wandeling:  Spinoza, rede en gevoel

In de 17e eeuw kwamen mensen uit verschillende windstreken naar Amsterdam. De overzeese handel leidde tot een toename van kennis over andere volken en mensen. Wat hebben mensen en volken gemeen en waarin verschilden zij? Spinoza dacht met anderen na over ‘emoties als lijnen en vlakken’, geholpen door in de ontwikkeling van de wetenschap gegroeide methodologie. Om zo tot een voor de mensen meer volmaakte wereld te komen.

Opgeven: m.brandes@xs4all.nl (Margreet)

Zondag 9 oktober 2016

Tijd: 13.00 – 16.00 uur

Plaats: vertrekken vanaf Spinozabeeld, Amstel 1/Zwanenburgwal

 

10 oktober, Amsterdam/wandeling: Spinoza en de politiek

Amsterdamse contacten van Spinoza en hun strijd (1672-1678) tegen Lodewijk XIV:

Franciscus Van den Enden, die de Franse legeraanvoerder le Condé kende van de opstandige beweging le Fronde; collegiant èn topdiplomaat Coenraat van Beuningen; Menasseh ben Israel, uitgever van le Péyrère, die secretaris was geweest van le Condé. Waar woonden destijds de Amsterdamse anti-Franse courantiers, zoals Johannes Van Ravesteyn en Spinoza-biograaf Lucas?

Opgeven: m.brandes@xs4all.nl (Margreet)

Maandag 10 oktober 2016

Tijd: 13.00 – 16.00 uur

Plaats: vertrekken vanaf Spinozabeeld, Amstel 1/Zwanenburgwal

Van 20 oktober 2016 tot en met 17 januari 2017 vindt in de Universiteitsbibliotheek van de KU Leuven op het Monseigneur Ladeuzenplein de tentoonstelling ‘Utopia & More. Thomas More, de Nederlanden en de utopische traditie’ plaats. De tentoonstelling gidst u door Utopia, het leven en werk van More en de utopische literaire traditie. U ziet er originele manuscripten, brieven, oude drukken en allerlei curiosa. Op de website van de KU Leuven vindt u meer informatie.
Utopia & MoreTer gelegenheid van de tentoonstelling verschijnt een geïllustreerde catalogus: Utopia & More. Thomas More, de Nederlanden en de utopische traditie. Catalogus bij de tentoonstelling in de Leuvense Universiteitsbibliotheek, 20 oktober 2016 – 17 januari 2017. Supplementa Humanistica Lovaniensia 41, red. Dirk Sacré, Erik De Bom, Demmy Verbeke en Gilbert Tournoy (Leuven: Leuven University Press, 2016).

Op vrijdagmiddag 2 september is door KNAW-president prof. José van Dijck in het Paleis op de Dam de website met toegang tot de briefwisselingen van zes Hollandse en Friese stadhoudersvrouwen gelanceerd. De ruim 3500 brieven werden bijeengebracht en bewerkt voor publicatie in Early Modern Letters Online door dr. Ineke Huysman van het Huygens ING. De lancering vormde het sluitstuk van een besloten symposium met sprekers uit binnen- en buitenland . Kijk op de website van het Huygens ING voor meer informatie. Op Historici.nl staat een verslag van de middag. Een digitale tentoonstelling met enkele uitgelichte brieven en achtergronden is hier te vinden.

Post Navigation